Czym jest efekt rolling shutter? Jak sobie z nim poradzić? Miniporadnik

Filmowanie i realizowanie profesjonalnych nagrań wcale nie jest tak proste, jak mogłoby się to wydawać. Właśnie dlatego tak ważne jest to, aby cały czas doszkalać się, zarówno z teorii, jak i z praktyki. W ten sposób będzie można lepiej oswoić się z pracą kamery i wyrobić swój własny niepowtarzalny styl. Jednym z pojęć, z którymi warto zetknąć się jak najszybciej, zdecydowanie jest efekt rolling shutter. Na czym on polega i, w jaki sposób szybko sobie z nim poradzić? Są na to pewnego rodzaju sposoby!

Spis treści:

1. Czym jest migawka globalna a czym migawka postępowa?
2. Czym jest efekt rolling shutter?
3. W jaki sposób wyeliminować efekt rolling shutter?

Czym jest migawka globalna a czym migawka postępowa?

Aby w ogóle móc zacząć mówić o efekcie rolling shutter, z całą pewnością najpierw trzeba wyjaśnić, czym są migawki globalna, oraz postępowa. To właśnie od nich rozpoczyna się cały temat dotyczący efektu, któremu poświęcony jest artykuł. Z tego też powodu warto wziąć te migawki pod lupę i odpowiednio je przeanalizować, a na pewno uda się zrozumieć cały proces. Migawka globalna, czyli z angielskiego global shutter pozwala na zarejestrowanie obrazu w całości, a każda klatka z takiego filmu jest skanowana jedynie raz. Inaczej jednak działa migawka postępowa. Zamiast odsłonić matrycę za pierwszym razem w całości, odsłania ją ona częściowo. Tym samym cała klatka skanowana jest z góry na dół, a cały proces jest stopniowy i powolny. To właśnie migawka postępowa i opisany proces sprawiają, że dochodzi do efektu rolling shutter.

Czym jest efekt rolling shutter?

Rolling shutter to nic innego, jak efekt wizualny, który zostaje wywołany poprzez stopniowe przesuwanie się migawki przed matrycą. Powstaje on przede wszystkim, wtedy gdy filmowany obiekt się porusza, albo kamerzysta wykonuje ruchy kamerą. Obojętne więc, czy jest to kadr, który zmienia się samoistnie, czy kamerzysta, który zmienia ujęcia. Ogólnie rzecz ujmując, jest to niepełne sczytanie obrazu matrycy. Oczywiście jednak nie jest żadną tajemnicą, że efekt rolling shutter w żadnym stopniu nie jest estetyczny. Niestety jednak zostaje on uzyskany na większości współczesnych kamer. Aby mieć pewność, że się go uniknie, należałoby sięgnąć po naprawdę profesjonalny sprzęt z górnej półki. Dlaczego tylko w przypadku takich kamer możliwe jest uniknięcie takiego efektu? Przede wszystkim dlatego, iż wykorzystanie globalnej migawki jest stosunkowo kosztowne i niewielu producentów decyduje się w ogóle na takie rozwiązanie. To naturalnie sprawia, że aparaty, które pozwalają uniknąć takiego efektu, bardzo często są poza zasięgiem zwykłych kamerzystów. Oczywiście globalna migawka również ma swoje wady, a ich niwelowanie to kolejny nakład finansowy.

W jaki sposób wyeliminować efekt rolling shutter?

Czy efekt rolling shutter może zostać wyeliminowany? Do pewnego stopnia tak, ale należy się w tym temacie naprawdę sporo wyedukować. Niemniej jednak samo eliminowanie wspomnianego efektu nie należy do rzeczy najłatwiejszych. Przede wszystkim jedynym skutecznym rozwiązaniem będzie unikanie kamerowania w sytuacjach, w których łatwo o rolling shutter. Będzie to o wiele prostsze, niż późniejsze głowienie się nad gotowym już materiałem. Głównie dlatego, że z takim efektem mogą nie poradzić sobie nawet najlepsze programy do postprodukcji. Kolejnym rozwiązaniem jest także zmienianie kątów filmowania. Można ćwiczyć, chociażby na jadącym pociągu. Czy jest to proste? Niestety nie i wymaga wielu prób i błędów, ale nie jest to wyzwanie nie do pokonania dla osób, które rzeczywiście są zafascynowane światem fotografii i filmów. Aby jednak ułatwić sobie to zadanie, wcześniej warto zapoznać się ze wszystkimi funkcjami, jakie posiada dany aparat do filmowania. W ten sposób pozna się ją ze strony teoretycznej i zdobytą wiedzę o wiele łatwiej będzie wykorzystywać w praktyce. Dzięki temu można też zaoszczędzić sporo czasu, ponieważ nie będzie trzeba zastanawiać się nad doborem funkcji podczas nagrywania. Metodą prób i błędów warto testować również wolniejszą migawkę. Dobrze powinna sprawdzić się 1/40s, albo jeszcze mniej. W jaki sposób to zadziała? Poruszający się obiekt będzie lekko rozmyty, co sprawi, że sam efekt rolling shutter będzie o wiele mniej widoczny. Choć wydaje się, jakby to było zastosowanie prowizoryczne, warto zaznaczyć, że mimo wszystko działa doskonale. Tak jak było już wspominane, można zainwestować także w specjalną wtyczkę do programów do obróbki filmów. Taka wtyczka sprawi, że będzie można zniwelować efekt rolling shutter już w postprodukcji. Warto jednak zaznaczyć, że nie zawsze się to uda, a niestety poprawiając film dopiero po jego nakręceniu, dużo się ryzykuje. Co w przypadku, gdy nie da się już nic z tym zrobić i będzie trzeba nakręcić go jeszcze raz? O wiele lepszym rozwiązaniem będzie działanie od samego początku i zmniejszanie widoczności tego nieestetycznego efektu, a efekty na pewno będą znacznie korzystniejsze.